Republika Srbija
Apelacioni sud u Beogradu
Court of Appeal in Belgrade
Српски ћирилица Srpski latinica English

Arhiva

3. jul 2019. godine
RANKA TOMIĆ

PRVOSTEPENA ODLUKA

Presudom Višeg suda u Beogradu, Posebno odeljenje, K. Po2 5/17 od 26. novembra 2018. godine okr. Ranka Tomić je zbog izvršenja krivičnog dela ratni zločin protiv ratnih zarobljenika iz člana 144. KZ SRJ osuđena na kaznu zatvora u trajanju od 5 godina. Oštećeni su za ostvarivanje svojih imovinsko-pravnih zahteva upućeni na parnicu.

Okrivljena Ranka Tomić je oglašena krivom što je za vreme unutrašnjeg (nemeđunarodnog) oružanog sukoba na teritoriji Republike Bosne i Hercegovine, koji se vodio u periodu od aprila 1992. godine do decembra 1995. godine, između Vojske Republike Srpske  i MUP-a Republike Srpske, s jedne strane, i Armije i MUP-a BiH – a, s druge strane, kršeći pravilo međunarodnog prava, zajedno sa dva lica  koja su pravnosnažno osuđena pred sudom Federacije BiH i maloletnim V.Đ, prema oštećenoj K.K, izvršili mučenje, nečovečno postupanje, nanošenje velikih patnji i povreda telesnog integriteta.

PODNOSIOCI ŽALBE

Branilac okrivljene.

DRUGOSTEPENA ODLUKA

Apelacioni sud u Beogradu, Odeljenje za ratne zločine, je 27. maja 2019. godine donelo presudu Kž1 Po2 3/19 kojom je preinačio prvostepenu presudu, u delu odluke o krivičnoj sankciji, i okr. Ranku Tomić zbog izvršenja krivičnog dela ratni zločin protiv ratnih zarobljenika iz člana 144 KZ SRJ osudio na kaznu zatvora u trajanju od 3 godine. U ostalom, nepreinačenom, delu prvostepena presuda je potvrđena.

Po nalaženju Apelacionog suda, u delu odluke o krivičnoj sankciji, prvostepeni sud je pravilno od olakšavajućih okolnosti na strani okrivljene cenio njenu raniju neosuđivanost, dok je od otežavajućih okolnosti cenio težinu izvršenog krivičnog dela, te da je isto izvršeno nad potpuno bespomoćnom ranjenom mladom devojkom od nepunih 18 godina, pri čemu je imao i u vidu da je okrivljena kritičnom prilikom bila i komandir „Ženske jedinice Bosanski Petrovac“, da je bila svesna svog položaja i moći u odnosu na oštećenu koju je bila dužna da štiti zbog čega je bila i nosilac većeg stepena odgovornosti. Međutim, po oceni Apelacionog suda, osnovano se žalbom branioca okrivljene pobija prvostepena presuda zbog odluke o krivičnoj sankciji, imajući u vidu da je prvostepeni sud prilikom odmeravanja kazne propustio da ceni protek vremena od izvršenja krivičnog dela, koja okolnost uz činjenicu da okrivljena ranije nije osuđivana, te s obzirom i na starosnu dob okrivljene, u konkretnom slučaju opravdavaju odmeravanje kazne u kraćem trajanju u odnosu na kaznu na koju je prvostepenom presudom osuđena. Apelacioni sud smatra da se i sa ovako odmerenom kaznom može postići svrha izricanja krivičnih sankcija, kao i svrha kažnjavanja. Više je nego jasno da specijalna prevencija (sprečavanje učinioca da čini krivična dela i njegovo prevaspitavanje) u slučaju okr. Ranke Tomić nema poseban značaj. U ovom slučaju izostaje potreba za sprečavanjem okrivljene da vrši krivična dela, jer druga krivična dela ni do sada nije vršila, a nije realno da će se ponovo stvoriti okolnosti u kojima je moguće vršenje ratnih zločina. Naime, ovom kaznom sud reaguje na učinjeni zločin učinioca i zbog toga je okrivljenoj i odmerio zasluženu kaznu. Ovakva kazna predstavlja jasan stav države i društva da je pravično kazniti učinioca ratnih zločina jer je osećaj pravednosti ključni element pravnog poretka jedne države.


 

1. jul 2019. godine
DRAGAN BAJIĆ I DR.

PRVOSTEPENA ODLUKA

Presudom Višeg suda u Beogradu, Odeljenje za ratne zločine, K. Po2 2/18 od 27. decembra 2018. godine okr. Dragan Bajić i Marko Pauković su oslobođeni od optužbe da su izvršili, u saizvršilaštvu, krivično delo ratni zločin protiv civilnog stanovništva iz člana 142, stav 1. KZ.

PODNOSIOCI ŽALBE

Tužilac za ratne zločine.

DRUGOSTEPENA ODLUKA

Odeljenje za ratne zločine Apelacionog suda u Beogradu, nakon održanog pretresa, donelo je 29. maja 2019. godine presudu Kž1 Po2 1/19 kojom je preinačilo prvostepenu presudu i zbog izvršenja, u saizvršilaštvu, krivičnog dela ratni zločin protiv civilnog stanovništva iz člana 142, stav 1. KZ osudilo okr. Dragana Bajića i Marka Paukovića na kazne zatvora u trajanju od po 12 godina (Napomena: protiv ove presude dozvoljena je žalba u trećem stepenu).

Okrivljeni Dragan Bajić i Marko Pauković su oglašeni krivim što su za vreme rata u Bosni i Hercegovini, u drugoj polovini 1992. godine, u vreme oružanog sukoba između armije Republike Bosne i Hercegovine i vojske Republike Srpske, u svojstvu vojnih policajaca, postupali suprotno Ženevskoj konvenciji o zaštiti građanskih lica za vreme rata i Dopunskog protokola uz Ženevsku konvenciju o zaštiti žrtava nemeđunarodnih oružanih sukoba, tako što su 10. oktobra 1992. godine, u mestu Kamičak, opština Ključ, u vojnim uniformama, naouružani automatskim puškama, dovezli se putničkim vozilom pred kuću D.H, pozivajući istog da izađe, a nakon što se on nije javio, ispalili više metaka u ulazna vrata i nasilno ušli u kuću, da bi se potom uputili prema izlazu iz sela, gde su, na spoljnom ulaznom stepeništu kuće, vlasništvo M.J, ugledali H.R, te u nameri da ga liši života, jedan od njih u istog ispalio više metaka iz automatske puške, koji je tom prilikom usled zadobijenih povreda preminuo na licu mesta, nakon čega su se udaljili, da bi se nakon kraćeg vremena ponovo vratili pred navedenu kuću, te ušli u kuću, pa kad su videli da se u kući nalazi više osoba, u nameri da ih liše života iz automatskih pušaka ispalili veći broj metaka u iste, kojom prilikom su M. J, M. H, Đ. B. i S.B. zadobile povrede usled kojih su preminule na licu mesta.

Po nalaženju Apelacionog suda, u konkretnom slučaju izvedeni dokazi nesumnjivo ukazuju na okrivljene kao izvršioce krivičnog dela u pitanju, odnosno činjenice, koje su iz izvedenih dokaza utvrđene, međusobno su čvrsto i logički povezane, i u tom smislu čine kompletnu sliku kritičnog događaja, i sa sigurnošću upućuju na jedini mogući zaključak da su upravo ovde okrivljeni izvršili krivično delo koje je predmet optužbe. Takođe, Apelacioni sud nalazi i da je iz dokaza izvedenih na pretresu pred ovim sudom dokazano da su okrivljeni delo izvršili kao saizvršioci s obzirom na to da su zajedno došli u selo Kamičak, sve vreme kritičnog događaja bili zajedno, odnosno zajedno odlaze do kuće D.H. i ispaljuju više metaka u ulazna vrata, potom zajedno odlaze do kuće M.H, gde su u kratkom vremenskom intervalu iz automatskih pušaka ispalili veći broj metaka, te lišivši života petoro civila, što sve ukazuje da su delovali kao saizvršioci, da je svako od izvršioca bio svestan delovanja drugog. U vezi sa tim, sud je utvrdio da je kod okrivljenih postojao jedinstveni umišljaj da se oštećeni liše života i aktivno su učestvovali u radnji koja je imala tu posledicu, jedan je prihvatao radnje drugoga kao svoje i zajedničke izražavajući time volju da zajedno izvrše delo.

Prilikom donošenja odluke o krivičnoj sankciji Apelacioni sud je od olakšavajućih okolnosti na strani okrivljenih cenio njihov raniji život, da su u vreme izvršenja krivičnog dela imali 21, odnosno 24 godine, kao i njihove porodične prilike, dok je kao otežavajuću okolnost cenio težinu izvršenog krivičnog dela i nastale posledice, odnosno da je tom prilikom stradalo petoro ljudi, od čega četiri žene i devojčica od dvanaest godina, te da su oštećeni bili nezaštićena lica koja nisu doprinela ovakvom ponašanju okrivljenih, niti su kod njih mogla izazvati osećaj ugroženosti. Imajući u vidu sve napred navedeno Apelacioni sud je okrivljene osudio na kazne zatvora u trajanju od po 12 godina nalazeći da su iste nužne i istovremeno dovoljne da bi se ostvarila svrha kažnjavanja. 


 

 

7. jun 2019. godine
MILANKO DEVIĆ

PRVOSTEPENA ODLUKA

Presudom Višeg suda u Beogradu, Posebno odeljenje, K. Po2 4/16 okr. Milanko Dević je zbog izvršenja krivičnog dela ratni zločin protiv civilnog stanovništva, u saizvršilaštvu, iz člana 142, stav 1. KZ SRJ osuđen na kaznu zatvora u trajanju od 7 godina. Oštećeni su radi ostvarivanja svojih imovinsko-pravnih zahteva upućeni na parnicu.

Okrivljeni Milanko Dević je oglašen krivim što je za vreme nemeđunarodnog oružanog sukoba na teritoriji Bosne i Hercegovine koji se vodio između oružanih formacija na strani srpsko-bošnjačkog i hrvatstkog naroda u periodu od 1992. godine do 1995. godine, kao pripadnik vojske Republike Srpske kršio pravila međunarodnog prava, na taj način što je tačno neutvrđenog dana u drugoj polovini jula meseca 1992. godine u popodnevnim časovima zajedno sa Bogdanom Šobotom, prema kome je krivični postupak pravnosnažno okočan i još jednim NN licem, u vojničkoj uniformi i naoružan automatskom puškom došao do kuće oštećenog I.Š. u naselju Donja Sanica, zaselak Šljivari, opština Ključ i na silu – pretnjom oružjem izveo iz kuće u kojoj je živeo oštećenog, civilno lice bošnjačke nacionalnosti, koga su uz pretnju oružjem najpre odveli do kuće O.Š, a zatim se uputili do zaseoka Bašići, sve vreme držeći upereno oružje u njega, prošli pored kuće H.Š, doveli ga do mesta zvanog „Božin mlin“ u Donjoj Sanici, na kom mestu su oštećenog lišili života iz automatskog oružja, a njegovo telo bacili u reku Sanicu.

PODNOSIOCI ŽALBE

Tužilac za ratne zločine i branioci okrivljenog.

DRUGOSTEPENA ODLUKA

Apelacioni sud u Beogradu, Odeljenje za ratne zločine, je 8. aprila 2019. godine donelo presudu Kž1 Po2 2/19 kojom je preinačio prvostepenu presudu, u delu odluke o kazni, i okr. Milanka Devića zbog izvršenja krivičnog dela ratni zločin protiv civilnog stanovništva, u saizvršilaštvu, iz člana 142, stav 1. KZ SRJ osudio na kaznu zatvora u trajanju od 6 godina. U ostalom, nepreinačenom, delu prvostepena presuda je potvrđena.

Po nalaženju Apelacionog suda, u delu odluke o kazni, prvostepeni sud je pravilno od olakšavajućih okolnosti cenio raniji život okrivljenog i porodične prilike, dok je od otežavajućih okolnosti cenio jačinu ugrožavanja oštećenog koja se ogledala u činjenici da je oštećeni odveden iz svoje kuće u trenutku kada je u njoj bio sa svojom bolesnom suprugom, koja je ostavljena bez bilo kakve nege i pomoći. Međutim, Apelacioni sud nalazi da prvostepeni sud nije u dovoljnoj meri dao značaj olakšavajućim okolnostima, kao i činjenici da je proteklo 25 godina od izvršenog krivičnog dela. U tom vremenu okrivljeni nije imao sukobe sa zakonom i bio je socijalno neupadljiv i društveno koristan i adaptiran, što ukazuje na njegovo pozivitno ponašanje nakon učinjenog krivičnog dela. Kazna zatvora u dužem vremenskom periodu po mišljenju Apelacionog suda bi u sebi sadržavala samo dva elementa od potrebna tri iz krivičnog zakonika – svrha kažnjavanja, a to je uticanje na druge da ne čine krivična dela, izražavanje društvene osude za krivično delo, jačanje morala i učvršćivanje obaveze poštovanja zakona. Treći element – sprečavanje učinioca da ubuduće ne čini krivična dela i uticanje na njega da ubuduće ne čini krivična dela, kod ovakvih okolnosti kazna zatvora u dužem trajanju bi se pretvorila u svoju suprotnost, jer se po mišljenju ovog suda sa ovako izrečenom kaznom zatvora može postići pozivitna postpenalna prognoza. Po nalaženju Apelacionog suda kazna zatvora u trajanju od 6 godina je adekvatna kako vrsti tako i težini posledica ovog krivičnog dela. 


 

 

5. mart 2019. godine
TOMISLAV GAVRIĆ I DR.

PRVOSTEPENA ODLUKA

Presudom Višeg suda u Beogradu, Odeljenje za ratne zločine, K. Po2 11/14 od 16. juna 2015. godine okr. Damir Bogdanović, Tomislav Gavrić, Đorđe Šević, Zoran Alić, Zoran Đurđević i Dragana Đekić su oslobođeni od optužbe da su, kao saizvršioci, izvršili krivično delo ratni zločin protiv civilnog stanovništva iz člana 142, stav 1. KZ SRJ. Oštećeni su radi ostvarivanja svojih imovinsko – pravnh zahteva upućeni na parnicu.

Optužnicom Tužioca za  ratne zločine okrivljenima je, između ostalog, stavljeno na teret da su za vreme oružanog sukoba na teritoriji Bosne i Hercegovine, koji se vodio između oružanih formacija na strani srpskog, bošnjačkog i hrvatskog naroda u periodu od 6. aprila 1992. godine do 1995. godine, kao pripadnici jedinice „Simini četnici“, srpske strane u sukobu, na području opštine Zvornik kršili pravila međunarodnog prava Četvrte ženevske konvencije o zaštiti građanskih lica za vreme rata i pravila iz Drugog dopunskog protokola Ženevske konvencije o zaštiti žrtava nemeđunarodnih oružanih sukoba na taj način što su saglašavajući se sa preduzetim radnjama jedni drugih iz svoje jedinice okr. Šević, Alić, Đurđević i Đekić u mestu Skočić, dana 12. jula 1992. godine, zatim okr. Đurđević i Alić na mestu zvanom „Hamzići“ u selu Šetić, dana 12. jula 1992. godine, vezano za boravak u Klisi, Petkovcima i Drinjači, izvršili, u saizvršilaštvu, krivično delo ratni zločin protiv civilnog stanovništva.

PODNOSIOCI ŽALBE

Tužilac za ratne zločine.

DRUGOSTEPENA ODLUKA

Apelacioni sud u Beogradu, Odeljenje za ratne zločine, je, nakon održanog pretresa, dana 28. marta 2018. godine doneo presudu Kž1 Po2 5/15 kojom je:

  • preinačio prvostepenu presudu, u odnosu na okr. Tomislava Gavrića, Zorana Alića i Zorana Đurđevića, i zbog izvršenja u mestu Malešić, u saizvršilaštvu, krivičnog dela ratni zločin protiv civilnog stanovništva iz člana 142, stav 1. KZ SRJ okr. Tomislava Gavrića i Zorana Đurđevića osudio na kazne zatvora u trajanju od po 10 godina, dok je okr. Zorana Alića osudio na kaznu zatvora u trajanju od 6 godina (Napomena: protiv ovog dela presude dozvoljena je žalba sudu u trćeme stepenu). Oštećeni su radi ostvarivanja svojih imovinsko pravnih zahteva upućeni na parnicu;
  • potvrdio u celosti prvostepepenu presudu u odnosu na okr. Damira Bogdanovića, Đorđa Ševića i Draganu Đekić i
  • potvrdio prvostepenu presudu u odnosu na okr. Zorana Aleksića i Zorana Đurđevića u delu kojim su oslobođeni od optužbe da su izvršili, u saizvršilaštvu, krivično delo ratni zločin protiv civilnog stanovništva u mestu Skočić, u mestu zvanom „Hamzići“ u selu Šetić i vezano za boravak u Klisi, Petkovcima i Drinjači, a u odnosu na okr. Tomislava Gavrića u delu u kojem je oslobođen da je, u saizvršilaštvu, izvršio krivično delo ratni zločin protiv civilnog stanovništva vezano za boravak u Klisi, Petkovcima i Drinjači.

Okrivljeni Tomislav Gavrić, Zoran Alić i Zoran Đurđević su oglašeni krivim što su za vreme oružanog sukoba na teritoriji Bosne i Hercegovine, koji se vodio između oružanih formacija na strani srpskog, bošnjačkog i hrvatskog naroda u periodu od 6. aprila 1992. godine do 1995. godine, kao pripadnici jedinice „Simini četnici“, srpske strane u sukobu na području opštine Zvornik kršili pravila međunarodnog prava Četvrte ženevske konvencije o zaštiti građanskih lica za vreme rata i pravila iz Drugog dopunskog protokola Ženevske konvencije o zaštiti žrtava nemeđunarodnih oružanih sukoba na taj način što su saglašavajući se sa preduzetim radnjama jedni drugih iz svoje jedinice u selu Malešić u periodu od 12. jula pa do oko 1. oktobra 1992. godine, okr. Đurđević, Alić i Gavrić, zajedno sa sada pok. Z.S. i drugim NN pripadnicima jedinice „Simini četnici“ neovlašćeno  u kućama u Malešiću držali tri oštećene gde su ih primoravali da im spremaju hranu, da peru njihovu odeću i uniformu, čiste obuću i da čiste kuće gde su bili smešteni, naređujući oštećenima da moraju raditi šta god ko traži iz jedinice, a ako to ne učine biće ubijene, u kom periodu su od samog početka u Malešiću bili okr. Đurđević i Alić, a od druge polovine avgusta meseca 1992. godine i okr. Gavrić, pa su tako u situaciji oduzete slobode oštećenih prema oštećenima nečovečno postupali. Zatim za svo vreme boravka u selu Malešić oštećene su okr. Alić i Đurđević tukli u više navrata rukama, nogama i raznim predmetima, povređujući njihov telesni integritet, te oštećene okr. Đurđević, Alić i Gavrić u više navrata silovali.

U obrazloženju presude Apelacionog suda, u delu u kome je prvostepena presuda preinačena se, između ostalog, navodi da je radnjama bliže opisanim u izreci presude ovog suda utvrđeno da su okr. Gavrić, Alić i Đurđević postupali sa direktnim umišljajem. Da je postojala svest o protivpravnosti se, imeđu ostalog, može zaključiti i iz iskaza jedne od oštećenih kao i okr. Bogdanovića koji je inače oslobođen od optužbe za delo koje mu je stavljeno na teret, ali iz kojih proizlazi da je postojala opasnost da oštećene pred kraj boravka jedinice na teritoriji BiH i njen povratak u Srbiju budu ubijene, što upravo govori o tome da su neki pripadnici te jednicie što uključuje i ove okrivljene bili svesni da je to što se dešavalo i što je rađeno oštećenima bilo nezakonito, nemoralno i nečovečno. To istovremeno je upravo i ukazivalo na mogućnost kao i svest da bi se ove svedokinje kasnije mogle da svedoče o onome što ime se dešavalo. Svojim radnjima koje su izvršavali prema oštećenima okrivljeni su vršili krivična dela, ta dela, odnosno te radnje su vršene neskrivene od očiju, dakle javno, fizičkim i psihičkim zlostavljanjem, mučenjem, ponižavanjem i silovanjem, iz čega se upravo i može zaključiti da su se okrivljeni saglašavali sa radnjama jedni drugih, pri čemu su po oceni Apelacionog suda, ispunjene pretpostavke da se takvo ponašanje okrivljenih oceni kao postupanje u saizvršilaštvu. Ovakvim svojim ponašanjem okr. Gavrić, Alić i Đurđević su izvršili krivičnop delo ratni zločin protiv civilnog stanovništva, a koje krivično delo predstavlja krivično delo protiv čovečnosti i međunarodnog prava.

PODNOSIOCI ŽALBE

Okrivljeni Tomislav Gavrić i Zoran Đurđević i njihovi branioci, kao i branioci okr. Zorana Alića.

TREĆESTEPENA ODLUKA

Apelacioni sud u Beogradu, Odeljenje za ratne zločine, je, nakon održane sednice veća, dana 13. februara 2019. godine doneo presudu Kž3 Po2 1/18 kojom je preinačio drugostepenu presudu, u delu odluke o krivičnoj sankciji, i zbog izvršenja, u saizvršilaštvu, krivičnog dela ratni zločin protiv civilnog stanovništva iz člana 142, stav 1. KZ SRJ okr. Tomislava Gavrića i Zorana Đurđevića osudio na kazne zatvora u trajanju od po 8 godina, dok je okr. Zorana Alića osudio na kaznu zatvora u trajanju od 5 godina. U preostalom, nepreinačenom, delu drugostepena presuda je potvrđena.

Po nalaženju veća Apelacionog suda koje je odlučivao u trećem stepenu, kada je u pitanju odluka o krivičnoj sankciji, drugostepeni sud nije olakšavajućim okolnostima utvrđenim na strani okrivljenih dao adekvatan značaj zbog čega je prvostepena presuda u tom delu preinačena.


 

 

 
Factum infectum fieri nequit – Učinjeno ne može postati neučinjeno (Plaut)